Maxkamad ku taal dalka Mareykanka ayaa ku eedeysay nin u dhashay dalka Eriteria in uu dhaqaale ku taageero kooxda Alshabaab ee ka tirsan ururka Alqaacidda.

Xeer ilaaliyaha maxkamadda ayaa sheegay in Maxamed Ibraahim Axmed  oo deggan dalka Sweden garsoore la hor geyn doono.

Ninkan oo lagu qabtay dalka Nigeria loona qaaday dalka Mareykanka, waxaa loo heystaa in uu dhaqaale ku taageeray kooxda Shabaab ee rabshadaha iyo dhibaatada ka wadda Somalia.

Ninkan Eriterian-ka ah, ayaa la sheegay in uu lacag dhan 3 kun oo Euro u soo ururiyay kooxda Shabaab, isagoo horayna tababarro ku saabsan fulinta falalka argagixinta ku qaatay xeryo ku yaalla gudaha Somalia oo ay maamusho Alqaacidda.

Bishii April ee sanadkii 2009 ninkan Eriterian-ka ah ee lagu magacaabo Maxmed Ibraahim Axmed oo ay wehliyaan Calooshood u shaqeystayaal shisheeyo oo ka tirsan Alqaacidda ayaa tababarro ku qaatay Somalia.

Haddii maxkamaddu ku hesho dambiyada loo heysto ninkan Eriterian-ka waxa uu muteysan doonaa 45 sano oo xarig ah

Sarkaal katirsanaa Ururka Xisbul Islaam ayaa goordhow kooxo hubaysan waxa ay ku toogteen gudaha Suuqa Bakaaraha ee magaalada Muqdisho.

Sida ay xaqiijiyeen dad goob joogayaal ah kooxo ku habaysnaa hub fudud ayaa goordhow waxa ay gudaha Suuqa Bakaaraha gaar ahaan agagarka halka loo yaqaano Maalin taajir waxa ay ku toogteen Sarkaal sare oo katirsanaa Ururka Xisbul Islaam kaasi oo lagu magacaabi jiray Barre Cali Barre.

Marxuumka ayaa dhawaan ka badbaaday isku day dil ah oo lala damacsanaa laakiin markan sida muuqato waa lala helay.

Kooxaha fuliyay dilka marxuumka ayaa waxay ka tirsan yihiin maleeshiyada shabaab.

Wiilkaan oo aanan magaciisa helin ayaa dhowaan ka yimid dalka Mareykanka, da’diisuna waa 26 jir,   waxa uu iska soo tuuray dabaqa 5aad ee guriga uu ka daganaa xaafada Islii, habeen hore abaarihii 2:00 saqda dhexe.

Go’aankan uu qaatay marxuumka ayaa waxaa sabab u ahaa isku dhac xagga qoyska ah, gaar ahaan hooyadiis iyo xaaskiisa oo uu u dulqaadan waayay sida la sheegay kadibna keentay inuu naftiisa dilo.

Dadkii ku soo baxay arrinkaan ayaa sheegay in ay maqleen jug xoog badan iyo qeylo daqiiqado ka dibna ay arkeen meydka wiilkaan oo madaxa ka qarxay, waxa ayna war geliyeen booliska.

Hooyada dhashay wiilkaan ayaa waxa ay ku eedeysay dhimashada wiilkeeda Xaas uu qabay oo ay hooyada isku dhaceen, halka xaaskana dhankeeda ay hooyada ku eedeyneyso in ay ka dambesay dhimashada seygeeda.

Meydka wiilkaan Soomaaliga ah ayaa iminka waxa uu ku sugan yahay Isbitaal ay boolisku ku baarayaan sababta keentay iyo cidda ka dambeysay dhimashadaan naxdinta leh, waxaana la filayaa in lagu aasi doono isla magaalada Nairobi, kadib baaritaanka booliska.

Guux xoogan oo aad dareemi karto ayaa ka jira magaalada Caasimada ee Muqdisho kaas oo aad si weyn ugu dareemyso dhinaca Dowladda KMG oo iyada ilaa dhamaadkii sanadkii tagay waday abaabul dagaal oo la arkaayey ciidamado badan oo loo daad gureynayaa safafka hore ee jiida dagaalka kuwaas oo la rumeysan yahay in ay ka soo noqdeen tababar ciidan oo ay ku qaateen dalalka dibada.

Diyaar garowga Dowladda ayaa la dhihi karaa waa mid xoogan isla markaana aad moodaa in ay kal iyo laab ay ka tahay sidii ay kaga adkaan laheyd mucaaradkan hore ugu soo mindi afeystay.

Dad badan ayaa mudaba shaki gelinayay abaabulka dagaal ee ay Dowladda wado oo ay u arkayeen in ay tahay SHIMBIRYAHOW HEESA maxaa yeelay waxaa loo arkayay in ay weli tahay Dowladdii tabarta yareyd ee mar walba fagaarayaasha dagaalka looga adkaan jiray balse waxaa iminka dadweynaha Muqdisho ay ku soo buraarugeen hadal ay dhawaan saxaafada caalamka ay qoreen oo sheegayo in Dowladda Mareykanka ay qeyb tahay howlgalkaan la doonayo in cidiyaha looga saaro xoogaga islaamiyiinta Soomaaliya kuwaas oo hada loo arkayo in ay mudan tahay in wax laga qabto.

Haddaba howl gaalkan la hadal haayo isla markaana aan la garaneynin xilliga uu bilaaban doono ayaa ku soo aadayo xilli muhiim ah oo Madaxweynaha Dowladda KMG ah uu booqasho ku tagay dalka ingriiska oo xulufo la ah Mareykanka.

Howlgalkan haddii laga qaado waxaa la aaminsan yahay in guulo waa weyn laga gaari doono maadama ay muran xoogan ka dhaxeeyo kooxaha islaamiyiinta oo kala jabkooda faa’iido weyn u yahay Dowladda.

Madaxweynaha Dowladda KMG ah ee  Soomaaliya Shariif Sh Axmed iyo wafdi uu hogaaminayo ayaa ka degay magaalada London ee dalka Britain.

Madax ka tirsan xukuumadda Britain ayaa madaxweynaha iyo wafdigiisa ku soo dhaweeyay garoonka diyaaradaha ee magaalada London, wuxaana sodoo kale soo dhaweynta wafdiga madaxweynaha ka qeyb qaatay wasiiro ka tirsan Dowladda KMG Soomaaliya, iyo Jaaliyadda Soomaaliyeed ee ku nool dalkaasi.

Madaxweynaha ayaa isla maanta la kulmi doona R/wasaaraha dalka Ingiriiska Golden Brown, iyo wasiiro ka tirsan xukuumadda Britain oo ay ka mid yihiin wasiirka arrimaha Dibadda, wasiirka arimaha gudaha, wasiirka Iskaashiga, wasiirka arrimaha Afrika iyo xubno kale.

Xildhibaan Ugaas Bile oo ka mid ah wafdiga Madaxweynaha ayaa xaqiijiyay in qaar ka tirsan Jaaliyadda Soomaaliyeed oo wata calanka dalka ay soo dhaweeyeen madaxweynaha, ayagoo qeybaha ugu badan ee Jaaliyadduna ay ku sugan yihiin Hoteelka uu madaxweynhu ka degi doono dalkaasi Baritain, ayadoo waqtiga madaxweynhu gaaray halkaasi ay ahayd xilli hore oo ay inta bdan dadku hurdayeen.

Madaxweynuhu wuxuu booqashiisa London ka dib tagi doonaa magaalada Birmingham ee dalkaasi Ingiriiska oo ay ku nool yihiin dad badan oo Soomaali ah, kulamo ayuuna la qaadan doonaa

Dagaalo u dhaxeeyay Ciidamada AMISOM iyo dhinacyada ka soo horjeeda ayaa waabarigii saaka ka dhacay Wadada Warshadaha, iyadoo dagaalkaas la isu adeegsaday Hubka noocyadiisa kala duwan.

Xoogaga Hubeysan ayaa inta badan weeraro kula jermaaday waabarigii Ciidamada AMISOM, gaar ahaan kuwa Brundi ee fariisinka ku leh Kulyadii Hore ee Jaalle Siyaad, iyadoo dagaaladaas ay yihiin kuwo soo noq noqday.

Dagaalkii saaka oo ahaa mid si weyn loo maqlayay Madaafiicda culus ayaa waxaa saameyn ku yeesheen isu socodka Gaadiidka BL-ka ee isticmaala halkaas, waxaana Gaadiidka noqday mid hakad gala.

Inta badan dagaalada xilliyada ay dhacaan ayaa ah kuwo ay saameyn ku yeeshaan dadka iyo Gaadiidka, waxaana ka sokow qasaaraha shacabka uu yahay mid ka dhasha duqeymaha aan indhaha laheyn.

Ciidamada AMISOM ee ku sugan magaalada Muqdisho ayaa had iyo jeer la kulma weeraro toos ah iyo duqeymo xarumahooda loo geysto waxaana ay ku jawaabaan weeraro culus oo ay u geystaan Xaafadaha Muqdisho

Wafdi uu hogaaminayo Madaxweynaha Soomaaliya Shariif Sheekh Axmed ayaa goor dhow ka ambabaxay magaalada Muqdisho ee Caasimada Soomaaliya, iyagoo ku wajahan dalka Ingiriiska.

Madaxweyne Shariif ayaa la filayaa inuu ku hakado magaalada Nairobi, halkaasoo uu kaga sii gudbayo dalka Ingiriiska oo caasumaad rasmi uga bilaabatay, waxaana safarka Madaxweynaha ku wehliya Wasiiro ka tirsan Xukuumadiisa.

Safarka Madaxweynaha ayaa waxaa ku wehliya Ra’iisul Wasaare Kuxigeenka ahna Wasiirka Maaliyada Shariif Xasan, Wasiirka Boostada C/risaaq Jurile iyo Wasiirada Haweenka Fowziyo Maxamed Sheekh.

Booqashada Madaxweyne Shariif ku tagayo dalka Ingiriiska ayaa la sheegay in ay dambeysay kadib markii uu casuumaad ka helay Madaxda Dowladda Britian, isagoo kala hadlayay arrimo dhowr ah oo ay ugu weyn tahay Xaalada Soomaaliya.

Madaxweynaha ayaa la kulmi doono Ra’iisul Wasaaraha Ingiriiska Gordon Brown iyo Wasiirka Arrimaha Dibada David Milliband, iyadoo la filayo in Dowladda KMG ay taageero caalami ka hesho Ingiriiska.

Sidoo kale Madaxweyne Shariif ayaa Soomaalida ku dhaqan Ingiriiska kula kulmi doono Magaalooyinka qaar, isagoo khudbado u jeedin doono, safarkiisana waxay u tahay mid ahmiyad gaar ah u ah.

Dhowaan ayay aheyd markii Dowladda Ingiriiska ay cunaqabateyn ku soo rogtay Alshabaab oo la dagaalanta Dowladda uu hogaamiyo Madaxweyne Shariif, waxaana la ogeyn taageerada ay Dowladdiisa ka heli karto Ingiriiska

WASHINGTON(OWN)-Jariirada Newyork Times ayaa sheegtay maanta in ciidamada Mareykanku ay weerar ku qaadi doonaan kooxaha islaamiga ee dowlada ka soo horjeeda iyagoo caawinaya ciidamada dowlada KMG isbuucyada soo socda.

Jariirada ayaa sheegtay in mas,uul u hadlay dowlada mareykanka oo diiday in magaciisa la sheego uu sheegay in dowlada soomaaliya ay isbuucyadan soo socda weerar xooga ku qaadi doonto kooxaha islaamiyiinta ah ee soomaaliya isagoo mas,uulkaasi intaa ku daray in ay dagaalkaa kala qeyb gali doonaan ciidamo gaar ah oo mareykan ah isla markaana ay hawada ka duqeyn doonaan kooxahaa,

Jariirada ayaa sheegtay in mas,uuliyiin askariyiin ah ay bilihii lasoo dhaafay ku mashquul sanaayeen sidii ay u tababari lahaayeen ciidamada dowlada soomaaliya,

Dowlada KMG ee soomaaliya ayaa ilaa dhamaadkii sanadkii hore 2009 ku balan qaadaysay inay weerar ku qaadi doonto kooxaha Al-shabaab iyo Xisbul islaam isla markaana ay ka nadiifin doonto magaalada caasimada ee Muqdisho.

Markab laga leeyahay dalka Norway, oo nooca kimikada qaada ah ayaa waxa afduubay burcad badeed Somalia ah.

Markabka oo marayey xeebaha ka baxsan Jasiirada Madagascar, ayaa Captain-ka Markabku u sheegay shirkada leh ee BROEVIGTANK, in ay budhcad badeed markabka saaran yihiin.

Agaasimaha shirkada markabka leh, Svenn Pedersen, ayaa sheegtay in markii Captainku u sheegay in la qabsaday ay is-gaarsiintii ka go’day.

Markabka ayaa waxa saaran 21 shaqaale ah, wuxuuna ka tegay maaalada Fujairah, ee Imaaraadka Carabta(UAE) isagoo u socday dekeda Dar Es Salaam ee dalka Tanzania.

Markabka ayaa aad uga fogaaday goobaha ay burcad badeedu wax ka afduubaan, oo dhinaca Koonfurta isu badiyey, sida uu sheegay Pedersen.

Wuxuuna hada ku sii jeeda dhinaca Waqooyi ee Somalia, ayuu yiri Pedersen, wuxuuna ku nuuxnuuxsaday in uusan ka warqabin in shaqaalihii markabka, oo uu ku tilmaamay in ay Asia yihiin, in wax dhibaato ah la gaarsiiyey.

Wasaarada Arrimaha Debeda ee Norway ayaa sheegtay in lagu soo wargeliyey, in markab Norway laga leeyahay la afduubay.

Afhayeen u hadlay Wasaarada Arrimaha Debeda ayaa sheegay in mar haddii uusan markabku wadan calanka Norway, ama ayan saarnayn shaqaale Norway ah, in aan Norway kaalin weyn ku lahayn xaalada markabkaas.

Burcadeeda Somalida ayaa la sheegay in ay bada ka afduubeen sanadii 2009 ilaa 68 markab, waxaana la sheegay in ay ka qaateen lacag lagu qiyaasay 68 milion oo dollar, oo madaxfurasho ah

Wasaaradda Garsoorka iyo caddaaladda Dowladda Soomaaliya ayaa walaac ka muujisay dhibaatooyin ka imaan karta maraakiibta shisheyaha ah ee ku sugan biyaha Soomaaliya, isagoo sharci darro ku tilmaantay in dalka dibaddiisa lagu maxkamadeeyo burcad badeeda.

C/raxmaan Maxamuud Faarax janaqoow ayaa sheegay in kooxaha burcad badeeddu ay dalka u soo hooyeen dhibaato aysan xalkeeda ayagu gaaari Karin, isagoo is barbar dhig ku sameeyay sababta ay u abuurmeen burcad badeedu iyo siyaasaddaha burcad la dirirka loogu magac daray ee boqolaalka markab keentay biyaha Soomaaliya.

Wasaaradda Garsoorka iyo caddaaladda Dowladda Soomaaliya Sh. C/raxmaan ayaa sheegay in maraakiibta shisheeyaha ee ku sugan Soomaaliya ay dalka ka leeyihiin hadafyo dhowr ah oo kala fog, taas oo dhamaantood ku imaan karta in ay sii shaqeeyaan kooxaha burcad badeeda oo dowr muhiim ah ka qaadan karo dhaca lagu hayo kheyraadka badda Soomaaliya.

Wasiirka ayaan burcad badeeda ku tilmaamay koox kaluumaysato ah oo laga hor istaagay in ay si nabad ah u raadsadaan kheyraadka dalkooda, kadibna u istaagay in ay iska qabtaan kuwo dhaca ku haya dalka una diiday in ay shaqeystaan, hase yeeshee taasi waxay sababtay in Qatar ka weyn tii hore ay soo wajahdo dalka oo markii hore marka la fiiriyo qatarta ay mustaqbalka dhow keeni karaan maraakiibta sida xad dhaafka ah u guranaysa kheyraadka dalka, taasina wuxuu ku eedeeyay burcad badeeda oo sababtay imaanshaha ciidamadaan.

Midowga Yurub hawsha tababarka ciidamada Soomaaliya, ee uu wado waa qayb ka mid ah dadaal ballaaran oo caalami ah oo la doonayo in ay cagaheeda isku taagto dawladda ku meel gaarka ah ee Soomaaliya.

Sida uu dhigayo qorshaha midowga yurub,ilaa 200 oo tababarayaal milatari oo reer yurub ah ayaa bisha May waxay bilaabayaan tababarida cutub ilaa 2000 askar Somaali ah oo lagu tabababarayo saldhig militrari oo ku yaal Uganda.

Maj gen Sherlock iyo ambassador Anthony Homes oo qaabilsan xafiiska arrimaha rayidka iyo militriga ee taliska ciidanka America ee Africa ayaa sheegay in ay u tageen Brussels, si ay ula kulmaan madax sar sare oo ka tirsan midowga yurub oo ay isula eegaan sida Mareykanku uga qayb qaadan karo tababarka iyo qalabeynta ciidamada Soomaliya.

Maj Gen Richard Sherlock wuxuu sheegay in mareykanku khibrad weyn u leeyahay xagga tababarida ciidamada. khaas ahaan saraakiisha dhexe oo halbowle u ah ciidan kasta.

Qarax ay dadi ku dhaawacmeen ayaa xalay waxa uu ka dhacay Masjid ku yaala degmada Goldogob ee gobolka Mudug sida ay sheegayan wararka halkaas naga soo gaaraya.

Qaraxani oo ahaa sida ay wararku sheegayaan mid la dhigay meel u dhow mid kamid ah Masjidyada ku yaala degmada Goldogob ee gobolka Mudug ayaa waxaa halkaasi ku sugnaa Culumaa’udiin katirsan Ahlu Sunna Waljamaaca kuwasi oo habeen walba oo Jimco soo galaysa halkaasi ku digriya.

Kooxaha la aaminsan yahay in ay ka soo horjeedan digriga ayaa laga yaaba in ay dhigeen miinadaas qaraxa ka dhashay.

Markii uu qaraxu dhacay kadib ayaa waxaa halkaasi soo gaaray Ciidamo ku suganaa degmada Goldogob ee gobolka Mudug kuwaasi oo howlgalo xoogan ka bilaabay deegaanada ku dhowdhow Masjidka iyadoo aysan ku guulaysan Ciidamadu in ay gacanta ku soo dhigaan dadkii qaraxaasi maleegayay.

Wararka ayaa sheegaya in afar ruux oo rayid ah ay ku dhaawacmeen qaraxaas laakiin laga yaabo in khasaaro intaa ka badan yahay.

Dadka ku dhaqan Degmada Yaaqshiid ee Gobolka Banaadir ayaa ka Cabanaya dhac baahsan iyo cabsi gelin ay ku hayaan kooxaha Dowlada ka soo horjeeda gaar ahaan kooxda uu madaxda u yahay Xasan Dahir Aweys.

Qaar ka mid ah dadka ku dhaqan xaafadaha Fagax ilaa Juungale oo ka mid ah Degmada Yaaqshiid ayaa sheegay in Maleeshiyaadka kooxda Xisbiga oo ku sugan Xaafadahaasi ay balaabeen xiliyada habeenkii iyo maalintiiba dhac baahsan oo ay u geeysanayaan dadka deegaanka ayagoo ka qaadanaya Mobilada iyo lacagaha ay wataan kadibna ugu hanjabaya dadka in ay dilidoonaan hadii ay sheegaan.

Mid ka mid ah dadka Deegaanka aya yiri”waxeey iga qaateen Telefoonkii gacanta iyo lacag waxeyna igu hanjabeen in ay i dili doonaan hadii aan sheego dhacdadan,intaa kadib waxa dhacday in isla ragii ay mar kale guriga iigu yimaadeen ayagoo leh waan baareeyna guriga waxeyna mar kale qaateen lacago. telefoono iyo hanti kale. 

Maleeshiyada kooxaha Dowlada ka soo horjeeda ee Shabaab iyo Xisbiga ayaa looga bartay falal naxdin leh oo ay kula kacaan shacabka ku nool deegaanada ay gacanta ku hayaan kuwaas oo ay ka mid yihiin Gowrac.Jirdil.dhac iyo cabsigelin joogta ah

Madaxweynaha Soomaaliya Shariif Sheekh Axmed oo maanta shir jaraa’id ku qabtay magaalada Muqdisho ayaa soo dhoweeyay tallaabada Dowladda Ingiriiska ku mamnuucay Ururka Alshabaab oo horay Mareykanku ugu daray Liiska Argagixisada.

Shirka jaraa’id ee Madaxweyne Shariif oo Warbaahinta Muqdisho u qabtay oo ahaa mid dhinacyo badan taabanayay ayaa waxaa uu sheegay in tallaabada Dowladda Ingiriiska ku mamnuucay Shabaab uu yahay mid lala soo daahay, isagoo ku booriyay dalalka kale in ay qaataan tallaabadaas mid la mid ah.

“Shaki kuma jiro in Shabaab ay argagixiso tahay, tallaabada Ingiriiska waxay aheyd mid lala soo daahay, dalalka kalena waxaa ku wargelineynaa in ay qaataan tallaabadaas mid la mid ah”ayuu yiri Madaxweyne Shariif.

Mar uu ka hadlay khilaafka u dhaxeeya Kooxaha Shabaab iyo Xisbul Islaam ayuu ugu baaqay in ay khilaafkooda xaliyaan, isla markaana ay qaataan Nabada lana midoobaan Dowladda KMG.

Shariif ayaa gacan midig u taagay Kooxaha Dowladda ka soo horjeeda, isagoo ugu baaqay in ay nabada qaataan, isla markaana ay shacabka ka joojiyaan, dilka cabsi gelinta iyo boobka ay ku hayaan hantidooda sida uu hadalka u dhigay.

Madaxweyne Shariif ayaa sidoo kale codkiisa ku biiriyay lamanayaasha Ingiriiska ee u afduuban Burcad badeedka, isagoo ugu baaqay in ay sii daayaan, si shuruud la’aan ah, waxaana uu qeyla dhaan xoogan ka muujiyay falalka burcad badeednimada ee wali sii baahaya.

Shirka jaraa’id ee Madaxweynaha ayaa ku soo beegmaya, xilli todobaadka soo socda lagu wado inuu booqashadiisa u horeysay ku tago dalka Ingiriiska, halkaasoo kula kulmi doono Mas’uuliyiin ka tirsan Dowladda Ingiriiska iyo Soomaalida ku dhaqan

Wararka ka imaanaya deegaanada loo barakacay ayaa sheegaya in xalay rasaas xoogan laga maqlayay inta u dhaxeysa deegaanka Ceelasha Biyaha iyo degmada Afgooye ee gobolka Shabellaha Hoose.

Iska hor imaadka ayaa la sheegay inuu dhex maray maleeshiyo ka tirsan Ururka Xisbul Islaam iyo dablay shabaab ah, kaasoo la isu adeegsaday Hubka fud fudud, waxaana uu wal wal iyo cabsi ku beeray dadka barakacayaasha.

Sida ay sheegayaan wararka Iska Hor imaadkan ayaa ka dhashay dhaawac labada dhinac soo gaaray, kaasoo aan si dhab ah loo ogeyn, waxaana Maamulka Xisbul Islaam ee deegaanada loo barakacay sheegeen in aanu wax qasaare ah ka soo gaarin.

Muranka labada koox ayaa waxaa uu salka ku haaya dhac gaadiid yar oo todobaadkii hore dablayda shabaab ka soo dhaceen degaanka Afgooye kaas oo sababay dhimashada askarta Shabaab oo afar ah .

Deegaanada loo barakacay ayaa mudooyinkii u dambeeyay waxaa ka jiray amaan daro iyo falal lagu kala dhacayay gaadiidka, waxaana xaaladaha ku soo kordhay deegaanadaas cabasho ka muujinayay dadka barakacayaasha ah

Ciidamada badda ee ilaaliya xeebaha Somalia waxay toddobaadkan gudihiisa qabteen ilaa 3 markab oo ah kuwa budhcad-badeeddu u adeegsadaan inay ku qaataan doonyaha dheere, hubka, iyo raashinka, kuna gaaran badweynta ay wax ka qafaashaan

Sarkaal ka tirsan ciidanka badda ee NATO, Christian Rune waxa uu sheegay in bishan March 1-deedii iyo 2-deedii in la fashiliyey oo la qabtay laba markab oo ay budhad-badeedu ku adeegtaan xeebaha Somalia. Waana markabkii saddexaad ee noocaasi aha ee la qabto toddobaadkan.

Sida lagu sheegay war-saxaafadeed ka soo baxay xafiisyada ciidamada badda ee NATO ee ilaalinaya xeebaha Somalia, hawlgalkani waxa gaar ahaan u fuliyey markabka waaweyn ee dagaalka ee HDMS ABSALON oo ka mid ah maraakiibta ku sugan xeebaha Somalia, lagana leeyahay dalka Denmark.

Ciidamada saaran markabkaasina waxay sheegeen in markii la qabtay maraakiibtaasi budhcad-badeedda ee la baaray in laga helay hub badan, doonyo yarar , qalab iyo saanad, laakiin aan lagu arag wax qalab ah oo ah nooca kalluumaysiga

Budhcad-badeedda Somalidu waxa la sheegay inay haystaan maraakiib iyo doonyo ay soo qafaasheen oo ay u adeegsadaan inay ku qaataan doonyaha yaryar ee dheereeya, hubka iyo rasaasta, iyo weliba raashinka iyo shidaalka, si ay u gaaran badaha waaweyn iyo meelo fogfog oo ay ka ugaarsadaan maraakiibta caalamiga ah. Waxayse ku doodaan inay wataan doonyo kalluumaysi.

Sri Lanka iyo Somaliland

Sri lanka ayaa iyana sheegtay in shaqaale saarna markab lagu haysto dekedda Berbera in la filayo in la soo daayo shaqaalahaasi toddobaadkan gudihisa. Waxayna sheegtay Sri Lanka iyo shaqaalahaas iyo markabkoodaba lagu haystwey xoog ilaa bishii September ee kalhore, uu una xannibnaa amar maxkamadeed ka dib markii uu khilaaf ka dhex-dhashay sharkaddii markabku u rarnaa, milkiilayaashii markabka, iyo maamulka somalida.

Markabkaas oo ahaa nooca xamuulka amma badeecadaha qaada, waxa la sheegay inuu sitey calanka Panama, lagana lahaa Imaaraadka Carabta. waxana saarnaa 14 shaqaale oo isugu jira 7 Hindi ah, 3 reer Sri Lanka ah oo u ku jiro kabtankii markabku, 2 Pakistan ah iyo 2 Somali ah

Dowladda Soomaaliya ayaa maanta Guddoomisay shirka Golaha Wasiirradda Arrimaha Dibadda ee Carabta. Waa markii ugu horreysay tan iyo burburkii Qaranka Soomaaliyeed 1991, ee ay Soomaaliya qabato xilkaas.

Shirka golaha jaamacadda Carabta oo ah kii 133aad ayaa ka furmay magaalada Qaahir ee waddanka Masar.

Furitaankii Shirka ayaa waxa la qabtay munaasabbad xil wareejin ah oo wasiirka arrimaha dibedda ee Syria Waliid al-Mucalim uu ku wareejiyay shir guddoonka golaha jaamacadda Carabta wasiirka Qorsheynta iyo Xiriirka Caalamiga ee dowladda Soomaaliya Cabdiraxmaan Cabdishakuur.

Hadal uu ka jeediyay munaasabadda ayaa Cabdiraxmaan Cabdishakuur waxa uu ka waramay dhibaatooyinka ka jira waddamada Carabta, gaar ahaan xiisadaha ka taagan wadamada Yemen, Soomaaliya, Suudaan iyo Ciraaq.

Shirka ayaa waxaa ka qeygalaya 19 wasiir arrimo dibadeed oo ku bahoobay ururka jaamacadda Carabta iyo Wasiirka Arrimaha dibedda ee Turkey Axmed Daauud

Qasaaraha dagaalo culus oo tan iyo shalay ilaa xalay ka soconayay magaalada Muqdisho ayaa isa soo taraya, iyadoo dagaaladaas ay ahaayeen kuwii ugu cuslaa ee mudooyinkan ka dhaca caasimada Muqdisho.

In ka badan 10-ruux ayaa ku geeriyooday dagaaladaas oo ahaa kuwo ay saameyn ku yeesheen xaafado aan horay dagaalada ugu dhici jirin, waxaana rasaasta qaar ay aheyd kuwo sida roobki oo kale ku hoobanayay.

Dhaawacyada in ka badan 50-ruux ayaa la dhigay Cusbitaalada Muqdisho, gaar ahaan Isbitaalka Madiina oo saaka la gaarsiiyay dad ay suura geli weyday in markii ay dhaawacmeen la soo gaarsiiyo, bacdamaa ay xilli habeen aheyd.

Ciidamada Dowladda oo shalay galab waxoogaa horumar ka sameeyay dagaalada kadib markii ay ku durgeen goobo ay joogeen Mucaaradka ayaa sidoo kalena dilay ciidamada Dowladda dablay fara badan oo shabaabka ka tirsan.

Inkastoo Xaalada saaka tahay mid degan ayaa hadana waxaa la soo sheegayaa in rasaas laga maqlayo xaafado ka tirsan degmada Hodan oo ay isku hor fadhiyaan dhinacyadii dagaalamay

Last year Somalia’s Radio Warsan was a pro-government station that vilified al-Qaida-linked insurgents. Today it is in the hands of the rebels as they battle the U.N.-backed government on the ground with guns and on the nation’s airwaves with pro-jihad messages.

As the propaganda war intensifies in the battered Horn of Africa nation, the government is using a newly modernized radio station to get its own message across to more Somalis, and the U.N. is financing a new radio station. When Somalis tune in to the government station in insurgent-controlled territory, they tend to do so in secret to avoid being punished by the al-Shabab rebels, who routinely execute suspected government collaborators.

Burcad badeed Soomaali ah ayaa qabsaday markab laga leeyahay waddanka Sacuudiga iyo shaqaalihii saarnaa, sida ay sheegeen saraakiil ka tirsan ciidamadab badda ee Midowga Yurub ee ku sugan gacanka cadan.

Markabka oo ka yimid waddanka Japan ayaa waxa uu ku sii jeeday magaalada Jeddah, isagoo maran markii ay burcaddu qafaaleen.

Waxaa lagu soo waramay in markabka oo la yiraahdo MT Nisir Al Saudi uu ku socday xilliga la qabtay meel ka baxsan khadadka biyaha ee ay ilaaliyaan marakaabiita dagaalka.

Weerarada burcad badeedda Soomaalida ayaa inta badan kordha inta u dhexeysa bilasha March iyo May, sababtuna ay tahay badda oo deggan oo u sahasha in burcad badeeddu meeshii ay doonaan tagaan

Horjoogayaasha Al-shabaab oo maalmihii ugu danbeeyay ku shirsanaa Magaalada Kismaayo ee xarunta Gobolka Jubada hoose ayaa lagu soo waramayaa in ay isku raaci waayeen go’aano la filayay in ay kulankooda ka soo saaraan, kadib markii ay ku kala argti duwnaadeen in lagu gaalnimo xukmiyo Axmed Madoobe oo hogaamiya Garabka Xisbul Islaam ee Jubooyinka.

Ilo wareedyo lagu kalsoonaan karo ayaa sheegaya in Xasan Turki uu diiday in lagu Gaalnimo xukmiyo Axmed Madoobe oo ay dhinaca Qoyska iska leeyihiin, isla markaana ka soo horjeeda kooxda Shabaab,warka ayaa intaa ku daraya in horjoogayasha Shabaab ay isku mowqif ka noqon waayeen arintaasi iyadoo garab ka mid ah Shabaab oo la magac baxay Milatu Ibraahim ay hore ugu Gaalnimo xukmiyeen Axmed Madoobe.

Dhanka kale horjoogayaasha Shabaab ayaa markii ay ku fashilmeen arintaasi waxa ay diirada sareen in ay ciidamo si qasab ah uga qortaan dadka reer Kismaayo kadib markii maalintii Jimcaha Masjid ku yaala Kismaayo uu ka istaagay Mukhtaar Rooboow Cali Abu Mansuur oo dadka u sheegay in ay doonayaan Toban Kun oo Askari sidaasi darteedna ay isqoraan dadka hadii kale ay la kulmi doonaan ciqaab adag taas oo ka yaabisay dadka deegaanka.

Gudoomiyihii hore Gobolka Banaadir Maxamed Cumar Xabeeb (M/Dheere) ayaa ku tilmaamay Hogaamiyeyaasha Shabaab kuwo qabyaalad wada, isagoo ku eedeeyay in ay dhibaato ku hayaan dadka ka soo jeeda Hawiyaha sida uu hadalka u dhigay.

Maxamed Dheere oo ku sugan Magaalada Muqdisho ayaa sheegay in sababihii ay Shabaab uga mamnuuceen gar gaarka bani’aadanimada ee WFP ay tahay mid aar-gudasho ah oo lagu cunaqabateynayo sida uu yiri dadka ka soo jeeda Koofurta Soomaaliya.

“Mukhtaar Roobow, Ina Shongole iyo Godane waxay wadaan diin ma ahanee ee waa qabiil, waxayna go’aansadeen in dadka ay madaxa ka gooyaan iyo in ay gaajo ku dilaan”ayuu yiri Maxamed Dheere.

Mar uu ka jawaabayay hadal uu horay u jeediyay Afhayeenkii hore Alshabaab Mukhtaar Roobow Abuu Mansuur oo aheyd in Maxamed Dheere uu ku tilmaamay dadka Muslimiinta in ay Argagixiso ayuu taas iska fogeeyay, isagoo sheegay in Argagixiso ay caalamka joogto, Muslimiinta oo dhana aanay argagixiso aheyd sida uu yiri.

“Isagaa markii uu la hadlayay dadkiisa Mukhtaar Roobow wuxuu yiri Messagadiina ayaa doolar idinku badalaa, waana taas mida uu dadka ku sugan Ceelasha Biyaha raashinkii gar gaarka looga celiyay”ayuu si kulul u yiri Maxamed Dheere.

Maxamed Dheere oo horay u soo maamulayay Magaalada Jowhar ayaa sidoo kale sheegay in dhamaan bakhaaradii daawooyinka ee Jowhar iyo hey’adihii sama falka ay bililaqeysteen, wixii dambeeyayna ay ku fasaxeen dadka sida uu yiri.

“Nimankaan waxay u socdaan aar-gudasho, wixii dhacay 91-kii ayay hada doonayaan in aarsadaan, Gaalo meel walba waa jogtaa, Ina Shongole muu aado Puntland iyo Godane muu waqooyi tago Hargeysa Gaalaa joogtoo, ka soo bilow K/Galkacyo ilaa Afgooye dadka degan ayaa lala dagaalsan yahay”ayuu yiri Maxamed Dheere oo u muuqday nin arrinta hada socota u rogay mid Qabiil.

Maxamed Dheere ayaa ammaan u jeediyay Culumaa’udiinka Ahlusuna sida ay ula dagaalameen Shabaab iyo Xisbul Islaam, isagoo dadka ku dhaqan Gobolka Banaadir iyo nawaaxigiisa ugu baaqay in si taa la mid ah ay isaga celiyaan sida uu hadalka u dhigay.

Kooxada qoryaha wata ee shabaab aya dhalinta somaliyeed iygoo u soo marya jidad kala duwan oo isku meel ku dhamaada.

Khiyaamo ubadka soo hana qaaday  ku dabar go’ayso, waxa ka mid ah in dhalinto la galiyo dagaal an micno sameeynan oo ay ku dhimanayaan dhinca kaleh waxa ugu weeyn ee ah guusha ay filayaan waxa ay tahay ineey dilaan dad badan oo Somaali kaleh ah.

Mida kaleh aya ah, in lagu dhiiri galyo in dhalintu is qarxiyaan oo ay noqdaan madaf nool ee loo diro gob u ku dhinto kuwo kalena isku dhex qarxiyo qarxiyo.

Haddu u diidi marka loo soo jeediyo inu isqarxiyo waa waajib inu fuliyo howsha sida ay qabaan horjoogayaasha shabaab, haddi u qofku diidi inu isqarxiyo isla markaana ogaado sir ku saabsab isqarxin waa in sirta la xafido, taasina waa in qofka la dilo.

Balan qaatka shabaabna waa wax anay gacanta ku heeyn oo ah walax Illaheey oo kaliya bixin karo, waa jano.

Qofkan loo soo jeedinayo inu is qarxiyo waxu maalmo la joogaya koox ineey is dilaan ogolaaday oo si gooni loo xereeyeey, wuxuna ogaanaya magaacda iyo goobaha ay ka kala yimaadeen dhalinta ay shaabab madaxdoodu ugu yeeraan  “jano sugayaal.”

Haddi qofka mar dambe is badala ee u diida is qarxinta waxa markiiba lagu tilmaama inu bassasnimo u yimid oo u yahay qof  xog u raadinayay reer galbeedka, dowladaha dariska, ama dowlada ku meel gaarka ah.

Shakhsiga is qarxin diida waa la jirdilaa iyadoo la weeydiinayo sualo unu garan karin oo ka bada aqoontiisa ama ka fog wuxu ku fikirayay xiligaasi.

Qofkaasi galkiisa waxa loo gudbinyaa Axmed Cabdi Godane oo ah kaabo milishiyaha shabaab, wuxuna ka gaaraya goa’an u badan dil loo diyaariyay qaab kala duwan.

Waxaase lagu eedeeyanaya inu yahay basaas, maalinti hal mar aya cuntu yar la siinaya, waa la jir dilaya ila u iska sheegto inu bassaas yahay qofku marku naftyiisa naco.

Waxa ugu yaab badan marka u qirto xanuun awgii nin wax an qorin isla markaana an akhriyin inu u shaqeeyo CIA (xafiis sirdoonka mareeykanka) oo qoraalo u diri jiray ama inu diyaarad soo hogaamiyeey.

Mararka qaarkoo isagoon waxba qiran aya shabaab leeyihiin danbigiisi wu qirtay.

Marka shabaab halku dhag cusub ee ay ku soo dareen dagaalada waa “is dil ama aniga ku dili.”

Dhalinti sidaas ayeey ugu dhimananyaan gacnta dhiiga leh ee shabaab ee waxa haboon in meel looga soo jeesto.

Saddex  xubnood oo ka tirsan odayaasha lagu xurmeeyo Tiyaglow aya ku eedeeyeey militiada shabaab ineey isku dirayaan dhalinta degaanka kadbna ay sheeganayaan ineey kala celiyeen si amaan been ah ay u helaa, sidoo kalena shacabku anu u middoobinn in ay culeeyskooda ay iska kor qaadaan.

Dhalinta qaar ka mida ah ee cabsida ka abuuray tiyaglow waxa rasaas iyo sahay yar soo siiyeey shabaab, sida ay qirteen marki odayaashu arkeen. Dhalintan badnkoodu waxay taaeersan yhihiin xisbul Islaam, marka shabaabka aya raba in xaaladan ay u badalaan dagaal beeleed.

Haatan Tayglow waa nabad marki odyaashu ay fahmeen khiyaamada shabaabka. Ma jiro wax dhib ah oo dhex taal dhalinta deegaanka.

Waxaase jirta in dhalin kala taageersan shabaab iyo xisbul Islaam ineey ku dagaalmi karaan Tiyaglow.

Shabaabku meelaha ay heeystaan waxay ka abuuraan xurguf hoose si an iyaga loogu soo jeedsan.

Odyaasha ka waramay xaaladan ma soo jeedin karaan magacooda nabadgalyo awgeed madaama shabaab ka taliyo dhulkan.

Meelo badan oo dunida aya waxa ka jira xunkuno an waafaqsaneeyn sharci u Rabbi soo dajiyeey ama kuwa aadamigu qorteen oo lagu tala galay in lagu kala badabaado.

Waxa ka jira sidoo kaleh maxkamado loo sameeyeey ineey fuliyaan go’amo ku saleeysan illalinta dano gaar ah, kuwaasi oo loo cuskado illain qaran, adkeeyn nabad galyo iyo ka hortag waxyaabo marka talis jira anu rabin.

Dunida casriga qaarkood sida America iyo Yurub waxa ka jira sharciyo loo sameeyey waxa loogu yeero la dgaalan argagixiso, kuwaaso oo ka foog xata shricyadi dalalkaasi awooyaashood u qoreen dhana ka xuquuqda aadamiga.

Haddan u soo laabto, Somaaliya waxa ka jiratay xilli hore maxkamad la yira Badbaadada Dalka oo ku fulisay dad dil iyo xukuno cimiri dheer oo in badani ku xirneeyd dalka.

1 Maxamadaasi ma laheeyn racfaan oo ah inu qofku codasdo in loo gudbiyo maxkamad ka sareeysa, go’ankeeda kowwaad aya aha kama dambeeys. haseyeeshe waxa jirta in cafis ad weeydiisan kartyid maxaweeynihi markaasi Maxamed Siyad Barre adigoo qiranaya danbi xataa haddi anad galin.

2 Maxakamadu waxay go’anka gaari jirtay xili aad u yar.

3 Xabsiga maxkamadaasi xukunto hanti ganaax laguma badalan karin

4 guddoominyaha maxkamadu General Maxmud Geele Yusuf ma laheeyn shahaado sharici oo waxa u baranayay sanado dambe kadib isagoo galay kuliyada sharciga ee Jaamacada Ummada. Geele waxa u dadka xukumi jiray isagoo ah wasiir , General ciidamada iyo xubin askarti afgambiyay 1969 dowlada la soo doortay.

5 Maxkamadu waxa ay aqoon san jirtay qiraalka qofka ee laga soo gudbiyay marki u xrana iyadoo u ka muuqdo jirdil, loomana ogoleeyn qofka inu arko qareen inta u meelaha qarsoodiga ah ku xiran yahay.

Intaa laguma soo koobi karo xumaanta maxkamada iyada ah balse waxaan u tacsiyeeynaya dadki ku dhintay talooyinka noocaas eheladoodi, ismana la heeyn mida wax ka xun aya imaan karta.

Dhan marka laga eego mid ka xun ma jirto dhinaca Somaalida sababtoo ah xadgudubkan waxa lagu sameeyay magac dowlad.

Balse haatan waxa soo baxay koox la baxday shabaab oo sharci daro ku fulinaya magac diinta islaamka iyo kan Ilaahay.

Waxa qofka ay ku xirayaan tuhun, weeyna jirdilalaan, cidna la tusi maayo balse xilli dambe aya dad loo wacaya ay shaqo la’antu ku bada tahay oo shaqsi dulman lagu tooganaya meel fagaaro ah.

Dadka isku soo baxaya ma oga qofka la dilayo wax u sameeyay waxayse marag ka noqonayaan ficil aad u fool xun.

Waxa imanaya nin sheeganaya inu garsoore yahay oo cadeeynaya inu qofkani danbiile u aha, inu qirtay danbigiisa iyo inu codsaday in la dilo si danbigi looga nadiifiyo, subxaanala, yaa ka marag ah arrinkaas.

Marar aya jirta in la yira qofka dardaaran oo ruux waalidkiisa ah loo yeero si ula hadlo, xataa xilgaasi ixtiraam gaar ah ee u kula hadlo qofka u yimid lama siiyo ee waxa ag jooga mid shabaab ah.

Waa dilaya Somaali an wax galabsan waxa lagu dhawaaqaya Allah Akbar

Afhayeenka Axmed Cabdi Godane oo la yira Cali xxx aya shaac ka qaaday in kooxdoodu anay daneeyneyn nabad in la waa xaajooda iyo wada hadal lagu dhameeyo dhibaatada Somaaliya, waxa u warkan sheegay isaga oo dhuumasho ku jira oo kolba meel inu joogo sheeganaya. “Anaga ma rabno wada hadal ayu yiri,” isaga oo waxa ugu yeeray shir jara’aid ku qabtay telefoon kolba geed lagula dhuumanayo. “Waxaan rabna dalka in shareecada Islaamka an hirgalino,” ayu u sheegay wariyayaal an weeydin karin sualo xaq ah ee dhib badan. Waxa kalo Cali dheere oo Godane u hadla u sheegay in Uganda iyo Burundi dalakooda lagu duuli doono. Waxa u ka jawaabayeey hadal ka soo baxay Dowlada Fedraalka oo ku baaqayay in xal iyo is-afgarasho loo raadiyo dhibaatada Somaaliya. Shabaan waxay rumeeysan yihiin in an la keeni karin nabad ila xukunka loo dhiibo maleeshiyadooda, dhulka ay maamulaana waxa la aaminsan yahay ineey ka dhigeen xabsi korka ka feeydan. Afhayeenku waxa u sheegay inu AadanYabaal joogo mudadi u hadlayeey balse arrinka si cad looma caddeyn karo.

Maamulka shabaab maalin kasta oo jirta waxay dilaan 6 ila 7 somaali ah oo dhalin u badan iyagoo sabab uga dhigaya arrimo kala duwan, sida ay xaqiijiyeen xubno ka tirsana  kooxda oo ka baxay marki ay muddo u dagaalamayeen.

Dilkan inta u badan waxa u ka dhaca muqdisho, kumana jiro falka la xiriira dagaalada tooska ah dhimashada ku timaad.

“Inta badan waxa lagu dila dadka inu tuhun ka galo shabaab inu qofka la socdo dowlada ku meel gaarka ah xataa haddi ay noqoto dhinaca damiirka,” sidan waxa sheegay Axmed Ibraahim oo haatan ku sugan Hargeeysa kana mid aha shabvaab.

“Waxa darjada labaad ee dilka keena qofka oo laga helo qoraalo ingiriis ah, telefoonkiisa oo ay lacag badan ku jirto, isagoo magacyo badan ugu jiraan oo faahfaahin kari waaya qofka kasta waxa magaciisa u keeysaday, sigaar u cabo iyo jaad u cuno,” ayu yiri isago ka yaaban ficilka kooxda u ka tirsanaan jiray.

Qodobka kaleh ee shabaab dadka u dilaan waxa ka mid ah qofka oo ay ka qabtaan meel u dagaal ka dhacayo oo aaney heleeyn xabsi lagu hayo.

“Waxa u fool xun in maxbiis u dilaan marki ay cuntadooda bixin kari waayaan, xataa haddi anu danbi ku cadeeyn,” sidana waxa afkiisa laga haya Cabdirasaaq biixi oo ah mid walaalki u ku dhintay isagoo la socda shabaab.

“Walaakeey jano ayu rabay balse sida shabaab ku jiraan jano laguma helo,” ayu ku daray.

Dadka ay dilaan shabaab waxa ka mid oo kalegh kuwa sir ka ogaado kooxda laga cabsi qabo ineey xogta bixiyaan.

“Haddi ad wajiga dad shisheeye ah ee u dagaalama ad aragto aragto mudada ad xiran tahay waa lagu dilo iyadoo laga cabsi qabo inaad tilmaam ka bixisowajiyadooda,” Yasiin oo jooga Xamar aya sheegay.

Wuxu inta raaciyawey in haddi ad hal qof ka garato askarta waardiyeeyneeysa madaxda shabaab iyana waa dil xata haddi anad danbi waxa ay shabaab u yaqaanaan galin.

Maxa lafu fakada

1 inaad isku qabiil noqotaan mid ka mid ah shabaabvka madaxdooda

2 inaad ogolaato inaad ku biirto sshabaab oo dagalo gasho

3 inaad u ahaato wardoon oo marka lagu sii daayo war u soo sheegto,

4 inaad ogoloaato inaad is qarxiso oo ad fuliso howl gal

5 ineey baahi aad ah ka muuqato oo ad ugu baahan tahatay kaalmadooda

6 ineey waalidkaagu ku nool yihiin dhul shabaab ka taliyaan oo loo qabsan karo wixi aad ka be’iso

Aden Saransoor oo ah Taliye sare ciidamada dowlada gacan siiya oo la dagaalama kooxaha shareeca diidka ee shabaab ku eedeeyey ineey dadka rayadka ah ku gabadaan marki u dagaal dhaco.

“Haddi xabad ay dhacdo waxay u diidayaan shacabku inu ka baxo goobaha dagaalka si gabaad ay uga dhigtaan,” Sarnsoor aya sheegay.

Intaa waxa u ku daray shabab axay rabaan iney shacbaka an hubeeysneeyn dhintaan oo mar dame ay dhahaan weerar aya lagu dilay rayad aad u badan.

“Dhimashada shacabka waxa u adeegsadaan dhinaca dacaayada.”a ayu intaa ku daray saransoor oo ah sarkaashisa dowlada Somaaliya ee ku sugan gobalada Bay iyo Bakool.

Waxa dagaalo ka socdaan Gobaladaasi oo ay isku hayaan Shabaab iyo ciidamada degaanka.

Ciidamamada degaanku waxay xaq dhoowraan nolasha dadka halka shabaabku uga dhaqmaan sidii ciidan gumeeysi.

“Waxaan rabna inaan tuugada shabaab ka saarno dhulkan an isku heeyno anagoo badbaadineeyna rayad halka ku nool, sababta oo ah waxaan u dagaalmeeyna iyaga dartood,” ayu aden yiri.

Wuxuuna hadlkiisa ku soo xiray maha inaan shacabka gumeeysiga shabaab ugu darno dil iyo barakicin xoogan.

“Shabaabna waanu bixin, rayadkana waanu dhoowri.”

Xubno labisan direeyska dowlada Somaaliya ama ka tirsan ciidamada dowlada Federaalka ee ku meel gaarka aya dhaca baahsan oo soo noqnoqonaya ka geeysanaya jidka u dhaxeeya Muqdisho iyo Afgoia iyaga ku kalifay shabacka halka gaadiidka ku marya iney dhibaato badan ka sheegtaan.

Dhibaatada ay geeysanayaan askartan aya la xiriira hunguri fool xun oo keeney  tuugo cad dhib u keentay magaca ciidanka iyo kalsoonida lagu qabi karo dowlada.

Askartan oo inta badan an helin mushaar aya ku dhaqaaqaya iyago oo aqoonsan dadka ay dhacayaan laftoodu iney yihiin faqiiriin.

Sidoo kaleh askartan laalush ayeey ka qaataan wadayaasha gaadidka.

Si kasta oo ay taheyba ma jiro sabab lagu difaaco tuugo iyo boob xata haddi ay waayeen lacag iyo mushaar.

Waxa ayguna ku haya boob maldahan maleeshiyada shabaab oo qaadeeysa wax ay ugu yeeraan cashuur, inkastoo diinta ay diido cashuur.

Kooxdu waxa ay sheegata iney u dagaalamayaan ku dhaqanka shareecada Islaamka.

Labo ka mid ah kooxaha Burcad badeeda Soomaalida ayaa Maxkamada lagu soo taagayaa Magaalada Madrid Wadanka Spain kadib markii ay qabteen ciidamada badda ee wadankaasi. Afhayeen u hadlay Wasaaradda Gaashaandhiga ee wadanka Spain ayaa waxaa uu sheegay in rag looga shakisanyahay in ay ahaayeen burcad badeeda Soomaali ah oo ka qeyb qaatay Afduubka Markab kuwa kaluumaysiga ah oo laga lahaa dalka Spain oo ilaa iyo hadda ay gacata ku hayaan kooxaha burcad badeeda Soomaalida loo qaaday maalintii shalay Magaalada Madrid ee xarunta wadanka Spian si halkaasi loogu maxkamadeeyo. Labada nin oo aan magacooda la shaacin ayaa ciidamada badda ee wadanka Spain waxaa ay gacanta ku dhigeen xili ay isku dayayeen in ay gaaraan xeebaha ay ku hayaan Markabkaasi kuwa kaluumaysiga ee laga lahaa wadanka Spain wax yar uun kadib markii ay ka qafaasheen gudha badweynta Hindiya 2-dii bishaan. Ragaani labada ah ee Soomaaliyeed ee loo qaaday caasimadda dalka Spain ayaa la sheegay in maanta oo talaado ah maxkamad lagu soo taagi doono magaalada Madrid. Xumuuda Spain ayaa ka dalbatay dowladda KMG ee Soomaaliya in gacan ay ka siiso sidii loo sii deyn lahaa markabka kuwa kaluumaysiga ah iyo shaqaalaha saaran oo gaaraya 36 badmaaxi oo kooxaha burcad badeedu ay ka qafaasheen badweynta Hindiya. Dadka la socda Markabkaasi ayaa u kala dhashay wadamada Spian Indonesia Shishalis Madagascar iyo Senegal,waxaana dowladda Spian ay hadda ka hor isku dayday in ay maxkmadeyso kooxo burcad badeeda Soomaali ah hase yeeshee kama dambeystii ayey go’aan ku gaartay in ragaasi ay ku wareejiso dowlada Kenya. Badmaaxiyaal fara badan ayaa waxaa ay cabsi ka muujiyeen falalka kooxaha burcad badeeda xeebaha Soomaaliya oo sare u sii kacayay bilihii ugu dambeeyay,waxaana sanadkii la soo dhaafay kooxaha burcad badeedu ay sii daayeen Markab laga lahaa dalka Spain iyo shaqaalihii la socday ka dib markii ay qaateen Lacag madax furasho ah.

Xigasho – Shabelle Radio

Sida u sheegay Danjire Cabdi Xakiin Ugaas Cali, Madaxweeyne Shariif Sheekh Axmed aya yimid dalka Libiya kadib marki u martiqaad ka helay hogaamiye Mucamar al Qadaafi. Safarka shariifka lama oga waxa u ku saabsan yahay haseyeeshe waxu muuqda mid qadaafi u ku raadinayo in la isku dayo qaabki nabad loogu dhameeyn laha.

Shariifku waxa u ku raagay dalka dibadiisa isago sameeyay wax loogu yeeray safar an baahidisu jirin.

maleeshitada u dagaalama Axmed Cabdi Godane ee iskugu yeera shabaab aya lagu amray in wax sir dagaal ah anay la wadaagin kuwa u dirira Xassan Daahir ee iyaga isku tilmaama iney yihiin xisbul Islaam, sida laga helay sarkaal la yira Sheekh Maxmed Ibrahim oo ka tirsan shabaab.

Warku waxa inta u ku daray in in sirta ciidan laga qariyo dhamaan, an la ogolaan in xubno ka tirsan xisbul Islaam ay ka qeeyb qaataan dagaalo iyago wata telifoon xata haddi dan ciidan ay qasabto wada shaqeeyntooda. Waxa lagu eedeeyey dableeyda sheekh xassan ineey u fakan karaan dhinaca dowlada askartooda iyo waliba dhinaca Ahlu Suna wal jameeca.

Xiriirka dhinacyada ayaa aad u xumaaday marki dableey kala sheeganeeysa labada garab ay ku dirireen gobolka Jubada Hoose.

Foogeeynta ay shabaab ku haya xisbul Islaam waxa aad u wiiqeysa awooda Xassan Daahir oo ku tashanayay shabaab si ulu dagaalamo maamulka Sariif sheekh Axmed.

Waxa kalo joogsaday tababar la siin laha xubno xisbul Islaam ah oo loo gudbin laha aqoonta wax qarxinta. Billogi horeba barnaamijyada ismiidaaminta lama ogeeyssin jirin xisbul Islaam oo u ku jiro Xassan Daahir.

Kooxda xooga ku joogta Kismayo ee maliishiyada shabaab aya si an ka fiirsasho laheeyn laba will oo dhaliyaro ah gacan iyo lag is dhaaf halka mid naafo ahaano ay lugta uga jareen.

Dadkan oo la ogyahay iney diideen ka qeeybgal dagaalo looga soo horjeedo dadka Jubada Hoose aya lagu eedeeyay in wakhti in la garaneeyn baabur jidka maray iney ku dhaceen

Ma jirin dad mudici ku ahaa 3da qof ee lagu fuliyay xukun ka soo jeeda shareecada ee u gaar ah shabaab.

Shabaabka aya boob ku haya dadka Somaalida eek u sugan Kismayo, shabaab waxa kism,ayo ay joogaan hal sano iyagoo horay u balan qaaday maamul lix billod ah.

Dadka Kismayo aya lagu qasbay ineey daawadaan ficilkan ujeedadiisu aheeyd in lagu cabsi galiyo dadka si anay uga hor imaan xukunka fudud ee shabaab.

Afhayeenka shabaab aya u digniin been abura u diray Kenya isaga oo ku eedeeyay in dalkan dariska ah u ciidan u qoryo dalka Somaliya  cidan ka dagaalama.

Warka shabaab oo an la hubin aya ku saleeysan in Gobolada Waqooyi Barri ee Kenya laga qorayo ciidan u adeega Dowlada Somaliya si ay uga hortagto xogag shaerci diidka ah ee ka soo horjeeda in la so celiyo sharciga iyo kala dambeeynta.

Warkan ay ku dacwoodeen waxa si buusda u beeniaya dowlada Federalka ah ee ku meel gaarka ah iyo madaxda Kenya.

Inkastoo ay digniin bixiyeen shabaab hadana waxa ah war an jirin, waxa inta dheer Shbab mala awood ciidan ee ay wax ku yeeli karan Kenya.